Kısırlık Sorunu Yaşayan Kadınlar Regl Olabilir mi?
Tepki VerKısırlık sorunu yaşayan kadınların regl olup olamayacağı merak edilen bir konudur. Kısırlığın hormonal dengesizlikler, genetik faktörler, enfeksiyonlar ve tüplerdeki tıkanıklıklar gibi nedenlerden kaynaklanabileceği belirtilmektedir. Kadınların regl dönemi, üreme sağlığı açısından önemlidir çünkü yumurtlama yeteneğini gösterir. Regl döneminde kısırlık sorunu yaşayan kadınlar da olabileceği belirtilmiştir. Polikistik over sendromu, rahim içi yapışıklıklar ve endometriozis gibi durumlar regl dönemi ile kısırlık arasındaki ilişkiyi etkileyebilir. Regl döneminin düzensizliği veya şiddetli ağrılar, kısırlık riskini artırabilir. Doktordan destek alarak kısırlık sorununun nedenini belirlemek önemlidir.
Kısırlık Sorunu Yaşayan Kadınlar Regl Olabilir mi?
Kısırlık denildiğinde birçok kişinin aklına hiç adet görememek gelir. Oysa infertilite sorunu yaşayan kadınların önemli bir bölümü düzenli veya düzensiz biçimde regl olmaya devam eder. Bu nedenle Kısırlık Sorunu Yaşayan Kadınlar Regl Olabilir mi? sorusunun kısa yanıtı evettir.
Regl görmek, rahim iç tabakasının hormonal değişimlere yanıt verdiğini gösterir. Düzenli adetler çoğu kadında yumurtlamanın da gerçekleştiğini düşündürür. Ancak gebelik için yalnızca adet görmek ve yumurtlamak yeterli değildir. Yumurtanın kalitesi, tüplerin açıklığı, rahmin yapısı, spermin özellikleri ve ilişkinin zamanlaması da sonuç üzerinde etkilidir.
Bu yüzden “Her ay regl oluyorum, kısırlık yaşamam mümkün değil” düşüncesi doğru olmadığı gibi “Adetim düzensiz, kesinlikle çocuğum olmaz” düşüncesi de doğru değildir. Her iki durumda da nedenin kişiye özel değerlendirilmesi gerekir.
Regl Olmak ile Doğurganlık Aynı Şey midir?
Hayır. Regl, gebelik oluşmadığında rahim iç tabakasının kanamayla dökülmesidir. Doğurganlık ise yumurtlama, döllenme, embriyonun rahme ulaşması ve tutunması gibi birbiriyle bağlantılı pek çok basamağı kapsar.
Dünya Sağlık Örgütü, infertiliteyi düzenli ve korunmasız cinsel ilişkiye rağmen 12 ay veya daha uzun sürede gebelik oluşmaması şeklinde tanımlar. Bu tanımda kadının adet görüp görmemesi tek başına belirleyici değildir. İnfertilite kadınla, erkekle, her iki tarafla veya açıklanamayan etkenlerle ilişkili olabilir.
Adet düzeni, doğurganlık değerlendirmesindeki önemli ipuçlarından yalnızca biridir. Şu basamaklardan herhangi birindeki sorun gebeliği zorlaştırabilir:
- Yumurtanın gelişmesi ve yumurtlama
- Spermin yeterli sayı ve hareketlilikte olması
- Spermin yumurtaya ulaşabilmesi
- En az bir fallop tüpünün açık ve işlevsel olması
- Döllenmiş yumurtanın rahme ilerlemesi
- Embriyonun uygun rahim iç tabakasına tutunması
Bu basamakların bazıları normal adet gören bir kadında da bozulabilir.
Düzenli Regl Görmek Yumurtlama Olduğunu Gösterir mi?
Çoğu zaman evet. Düzenli ve öngörülebilir adet döngüleri, yumurtlamanın gerçekleştiğine dair güçlü bir klinik işarettir. ASRM kadın infertilitesi değerlendirme kılavuzu, 21–35 gün arayla düzenli adet gören ve aşırı tüylenmesi bulunmayan kadınlarda yumurtlamayı doğrulamak için rutin ek test gerekmediğini belirtir.
Bununla birlikte nadiren, kanama olduğu hâlde yumurtlama gerçekleşmeyebilir. Özellikle döngüler belirgin biçimde değişkense, aşırı tüylenme ve akne varsa, ara kanamalar görülüyorsa veya gebelik uzun süredir oluşmuyorsa doktor progesteron testi ya da ultrasonla yumurtlamayı değerlendirebilir.
Adet takvimi ve mobil uygulamalar yalnızca tahmin sunar. Yumurtlamanın her ay mutlaka döngünün 14. gününde gerçekleştiği düşüncesi doğru değildir. Yumurtlama çoğu kişide bir sonraki adetten yaklaşık 10–16 gün önce olur ve döngü uzunluğuna göre tarihi değişebilir.
Kanamanın az ya da yoğun olması da tek başına yumurta kalitesini veya gebelik ihtimalini göstermez. Fakat önceki aylara göre belirgin değişiklik, uzun süren kanama ya da sürekli lekelenme varsa rahim ve hormonlarla ilgili nedenler araştırılmalıdır.
Düzenli Adet Gören Bir Kadın Neden Hamile Kalamaz?
Yumurtlamanın büyük olasılıkla gerçekleşmesi, gebelik için gereken diğer koşulların da normal olduğunu kanıtlamaz. Düzenli adet gören kadınlarda karşılaşılabilecek nedenler şunlardır:
| Olası neden | Regl düzeni neden normal kalabilir? |
|---|---|
| Tüplerin kapalı veya hasarlı olması | Yumurtalık hormonları ve adet döngüsü devam edebilir |
| Endometriozis | Hastalık yumurtalıkları veya pelvik yapıları etkilerken adet sürebilir |
| Yaşa bağlı yumurta kalitesi azalması | Yumurtlama ve kanama devam etse de kromozomal olarak sağlıklı yumurta olasılığı azalır |
| Rahim polibi, miyom veya yapışıklık | Adet görülebilir; ancak embriyonun tutunması etkilenebilir |
| Erkek faktörü | Kadının adet düzenini değiştirmez |
| Cinsel işlev veya zamanlama sorunu | Döngü normal olsa da sperm-yumurta buluşması zorlaşabilir |
| Açıklanamayan infertilite | Standart testler normal olduğu hâlde gebelik oluşmayabilir |
Tüplerin Kapalı Olması
Fallop tüpleri, yumurta ile spermin karşılaştığı ve erken embriyonun rahme ilerlediği yapılardır. Tüplerin tıkalı olması yumurtalıkların hormon üretmesini veya rahmin adet görmesini zorunlu olarak durdurmaz.
Geçirilmiş pelvik enfeksiyon, dış gebelik, karın-pelvis ameliyatı veya endometriozis tüp hastalığı riskini artırabilir. ASRM, bu öykülerin tüp kaynaklı infertilite şüphesini yükselttiğini belirtir.
Endometriozis
Endometriozis bulunan bir kadın düzenli, düzensiz, ağrılı veya yoğun adet görebilir. Bazı kadınlarda belirgin ağrı bile olmayabilir. Hastalık; yumurtalıkları, tüpleri ve pelvis içindeki anatomiyi etkileyerek gebelik olasılığını azaltabilir.
Şiddetli adet ağrısı, cinsel ilişkide derin ağrı, kronik kasık ağrısı veya dışkılama sırasında döngüsel ağrı varsa bu belirtiler doktora anlatılmalıdır. Fakat bu yakınmaların varlığı tek başına endometriozis tanısı koydurmaz.
Yaş ve Yumurta Kalitesi
Kadın yaşı ilerledikçe adetler bir süre daha düzenli devam edebilirken yumurta sayısı ve özellikle yumurtaların kromozomal olarak normal olma olasılığı azalır. Bu nedenle düzenli regl, yaşa bağlı doğurganlık kaybını dışlamaz.
AMH ve antral folikül sayımı gibi yumurtalık rezervi testleri, özellikle tüp bebekte ilaçlara verilebilecek yumurta yanıtını öngörmede kullanılır. Ancak ASRM’nin yumurtalık rezervi görüşü, bu testlerin doğal yolla gebe kalma ihtimalini tek başına güvenilir biçimde göstermediğini vurgular.
Erkek Faktörü
İnfertilite yalnızca kadının adetleri üzerinden değerlendirilmemelidir. Sperm sayısı, hareketliliği, morfolojisi, boşalma sorunları veya erkek üreme sistemindeki tıkanıklıklar gebeliği etkileyebilir. Kadının düzenli adet görmesi bu sorunlar hakkında bilgi vermez.
Bu nedenle infertilite değerlendirmesinde erkek partnerden en az bir spermiogram istenmesi ve çiftin eş zamanlı değerlendirilmesi önerilir.
Kanama Olması Her Zaman Gerçek Regl midir?
Her vajinal kanama yumurtlamalı bir adet döngüsünün sonucu değildir. Yumurtlama gerçekleşmeden rahim iç tabakasının düzensiz biçimde dökülmesine bağlı kanamalar olabilir. Doğum kontrol ilacı kullanırken görülen çekilme kanaması da doğal yumurtlamanın kanıtı değildir.
PCOS bulunan bazı kadınlar aylarca adet görmeyebilirken bazıları sık veya düzensiz kanama yaşayabilir. Benzer şekilde rahim polipleri, miyomlar, tiroit bozuklukları ve hormonal ilaçlar kanama düzenini değiştirebilir.
Şu durumlar “normal regl” kabul edilmeden değerlendirilmelidir:
- Döngülerin 21 günden kısa veya 35 günden uzun olması
- Üç ay veya daha uzun süre adet görülmemesi
- Adetler arasında kanama ya da ilişki sonrası kanama
- Kanamanın olağandan çok yoğun veya uzun sürmesi
- Yeni başlayan şiddetli adet ve kasık ağrısı
Adet Göremeyen Kadınlar Kısır mıdır?
Adet görememek, çoğunlukla düzenli yumurtlama olmadığını düşündürür ve gebelik olasılığını azaltabilir. Fakat bu durum her zaman kalıcı kısırlık anlamına gelmez. Altta yatan neden tedavi edildiğinde yumurtlama ve gebelik yeniden mümkün olabilir.
ASRM amenore değerlendirmesine göre adet kesilmesinin sık nedenleri arasında PCOS, hipotalamik amenore, yumurtalık işlev kaybı ve prolaktin yüksekliği bulunur. Tiroit hastalıkları, hızlı kilo değişimi, yetersiz beslenme, yoğun egzersiz, bazı ilaçlar ve gebelik de araştırılmalıdır.
Adet geciktiğinde ilk dışlanması gereken neden gebeliktir. Ardından öyküye göre FSH, östradiol, TSH, prolaktin, androjenler ve ultrason gibi incelemeler planlanabilir. Testlerin tamamı herkese aynı anda uygulanmaz.
Düzenli Regl Gören Kadınlarda Hangi Testler Yapılır?
İnfertilite değerlendirmesi yalnızca yumurtlama testinden oluşmaz. Yaş, gebelik deneme süresi, önceki hastalıklar ve belirtilere göre şu incelemeler kullanılabilir:
- Adet, gebelik, ameliyat ve enfeksiyon öyküsünün değerlendirilmesi
- Jinekolojik muayene ve transvajinal ultrason
- Gerektiğinde AMH ve antral folikül sayımı
- HSG veya kontrastlı ultrasonla tüplerin açıklığının incelenmesi
- Rahim boşluğunun ultrason, sonohisterografi veya histeroskopiyle değerlendirilmesi
- Erkek partner için semen analizi
- Şüphe varsa tiroit, prolaktin ve diğer hormon testleri
Tek bir test “doğurgan” veya “kısır” sonucunu kesin olarak vermez. Bulgular kadın yaşı, yumurtlama, tüpler ve sperm sonucuyla birlikte yorumlanmalıdır.
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
35 yaşın altındaki kadınlarda 12 ay, 35 yaş ve üzerindekilerde 6 ay düzenli korunmasız ilişkiye rağmen gebelik oluşmadığında değerlendirme önerilir. Kadın 40 yaşın üzerindeyse daha erken başvuru uygundur.
Adetlerin çok düzensiz veya tamamen kesilmiş olması, bilinen endometriozis, geçirilmiş dış gebelik, tüp ya da rahim hastalığı, kanser tedavisi, tekrarlayan gebelik kaybı veya erkekte bilinen sperm sorunu varsa bu süreler beklenmemelidir.
Kısırlık Sorunu Yaşayan Kadınlar Regl Olabilir mi? Evet. İnfertilite yaşayan birçok kadın düzenli biçimde regl olur ve çoğunda yumurtlama da gerçekleşir. Ancak adet görmek tüplerin açık, yumurtaların sağlıklı, rahmin uygun veya sperm değerlerinin normal olduğunu göstermez.
Düzensiz ya da hiç adet görmemek yumurtlama sorununun önemli bir işareti olabilir; fakat kalıcı kısırlık anlamına gelmez. Doğru yaklaşım, yalnızca adet takvimine bakmak yerine kadın ve erkeğin birlikte değerlendirildiği sistemli bir infertilite incelemesidir.
